گرافىتلانغان نېفىت كوكىسىنىڭ باھا يۈزلىنىشى ۋە ئاساسلىق تەسىر كۆرسىتىدىغان ئامىللار نېمە؟

گرافىتلانغان نېفىت كولىسىنىڭ باھا يۈزلىنىشى ۋە ئاساسلىق تەسىر كۆرسىتىدىغان ئامىللارنى تەھلىل قىلىش (2025-يىل نۇقتىسىدىن قارىغاندا)

I. باھا يۈزلىنىشى: قىسقا مۇددەتلىك ئۆرلەشتىن كېيىن پەرقلىنىش، ئۇزۇن مۇددەتلىك تەمىنلەش-ئېھتىياج پەرقىنىڭ قوللىشى

1. 2025-يىلدىكى باھا ئىپادىسى

• تۆۋەن كۈكۈرتلۈك كوكىس بازارنىڭ ئۆسۈشىدە باشلامچىلىق رولىنى ئوينايدۇ: يېڭى ئېنېرگىيەلىك ماشىنىلاردا ئانود ماتېرىياللىرىغا بولغان ئېھتىياجنىڭ ئېشىشى سەۋەبىدىن، تۆۋەن كۈكۈرتلۈك كوكىسنىڭ باھاسى 2025-يىلىنىڭ باشلىرىدا تېز سۈرئەتتە ئۆرلىدى. مەسىلەن، فۇشۇن نېفىت خىمىيە شىركىتىنىڭ تۆۋەن كۈكۈرتلۈك كوكىسنىڭ باھاسى 2024-يىلى 12-ئايدىكى 3000 يۈەن/توننادىن 2025-يىلى 1-ئايدا 3500 يۈەن/تونناغا ئۆستى، بەزى كىمئارتۇق باھاسى 4200 يۈەن/توننادىن ئېشىپ كەتتى.
• ئوتتۇرا ۋە يۇقىرى كۈكۈرتلۈك كوكىسمۇ شۇنىڭغا ئەگىشىپ: ئوتتۇرا كۈكۈرتلۈك كوكىسنىڭ باھاسى 2400 يۈەن/توننا ئارىلىقىدا، يۇقىرى كۈكۈرتلۈك كوكىسنىڭ باھاسى 1300 يۈەن/توننا ئارىلىقىدا بولغان. گەرچە ئۇلارنىڭ ئۆسۈشى كۈكۈرتلۈكى تۆۋەن كوكىسنىڭكىدىن تۆۋەن بولسىمۇ، ئومۇمىي جەھەتتىن ئۆرلەش يۈزلىنىشىنى كۆرسەتتى.
• تەمىنلەش-ئېھتىياج پەرقىنىڭ قوللىشى: 2025-يىلى تەمىنلەش-ئېھتىياج پەرقى 870،000 توننا بولۇپ، يىللىق ئوتتۇرىچە باھانى 3000-4000 يۈەن/توننا ئارىلىقىغا يەتكۈزۈشى مۇمكىن.

2. 2026-يىلدىكى كەلگۈسىگە نەزەر

• باھانىڭ ئوتتۇراھال ئۆسۈشى: تەمىنلەش بىلەن ئېھتىياج پەرقىنىڭ 660 مىڭ توننىغا چۈشۈپ قېلىشى مۆلچەرلەنمەكتە، ئەمما يېڭى ئېنېرگىيە ئېھتىياجىنىڭ نىسبىتى %21 كە يېتىشى مۆلچەرلەنمەكتە، بۇ يىللىق ئوتتۇرىچە باھانى 3200-4200 يۈەن/توننا ئارىلىقىغا يەتكۈزىدۇ، تۆۋەن كۈكۈرتلۈك كوكىسنىڭ باھاسى 4000 يۈەن/توننادىن ئېشىپ كېتىشى مۇمكىن.
• قۇرۇلمىلىق پەرقلەندۈرۈش: يۇقىرى كۈكۈرتلۈك كوكىس باھاسى تەمىنات يېتەرلىك بولغاچقا تۆۋەن بولۇپ، 1500-2000 يۈەن/توننا دائىرىسى ئىچىدە ئۆزگىرىپ تۇرىدۇ.

II. ئاساسلىق تەسىر كۆرسىتىدىغان ئامىللار: تەلەپ، تەمىنلەش ۋە سىياسەتنىڭ ئۈچ بۇلۇڭلۇق ئۆز-ئارا تەسىرى

1. ئېھتىياج تەرىپى: يېڭى ئېنېرگىيە ئىنقىلابىنىڭ تۈرتكىسىدىكى قۇرۇلمىلىق ئېشىش

• لىتىي ئىئون باتارېيەسى ئانود ماتېرىياللىرى: 2024-يىلى، ئانود ماتېرىياللىرىغا بولغان ئېھتىياج نېفىت كوكىسىنىڭ ئومۇمىي ئىستېمال مىقدارىنىڭ %8 نى ئىگىلىگەن، بۇ نىسبەت 2026-يىلغا بارغاندا %11 كە يېتىشى مۆلچەرلەنمەكتە. يېڭى ئېنېرگىيەلىك ئاپتوموبىل ۋە ئېنېرگىيە ساقلاش ساھەسىدە يىللىق 5 مىليون 960 مىڭ توننىدىن ئاشقان يېڭى ئىشلەپچىقىرىش قۇۋۋىتى تۆۋەن كوكىسقا بولغان ئېھتىياجنى بىۋاسىتە ئاشۇرىدۇ.
• ئەنئەنىۋى ساھەلەردىكى ئاجىزلىق: كاربون ۋە يېقىلغۇ ساھەلىرىدىكى ئېھتىياج يەنىلا ئاستا بولۇپ، پايدىسىنىڭ تۆۋەن بولۇشى سەۋەبىدىن سېتىۋېلىش كۈچى چەكلىنىپ قالدى. مەسىلەن، كاربون كارخانىلىرى ئاليۇمىن سانائىتىدىكى ئېھتىياجنىڭ ئاجىزلىقى سەۋەبىدىن سېتىۋېلىش مىقدارىنى ئازايتتى (2025-يىلى ئاليۇمىن باھاسى تۈزىتىلدى)، يېقىلغۇ سانائىتى يۇقىرى كۈكۈرتلۈك يېقىلغۇ كوكىسىنى ئەرزان كۆمۈر بىلەن ئالماشتۇردى (2025-يىلى ئوتتۇرا ھېساب بىلەن ھەر توننىسى تەخمىنەن 500 يۈەن).

2. تەمىنلەش تەرىپى: چەكلىك ئىشلەپچىقىرىش ئىقتىدارىنىڭ ئېشىشى ۋە تەننەرخ بېسىمى

• ئىچكى ئىشلەپچىقىرىش ئىقتىدارىنىڭ كېڭىيىشى ئاستا: 2025-يىلى يېڭى كېچىكتۈرۈلگەن كوكىسلاش ئۈسكۈنىلىرى پىلانلانمىغان، يېقىلغۇ مايىغا ئىمپورت قىلىنىدىغان باجنىڭ يۇقىرىلىشى (2025-يىلى 1-يانۋاردىن باشلاپ يولغا قويۇلغان) مۇستەقىل نېفىت ئايرىش زاۋۇتلىرىنىڭ ئىشلەپچىقىرىش سۈرئىتىنى تۆۋەنلىتىۋەتكەن، شەندۇڭدىكى نېفىت ئايرىش زاۋۇتلىرى ئەڭ چوڭ تۆۋەنلەشنى باشتىن كەچۈرۈپ، ئىچكى ئىشلەپچىقىرىشنى چەكلىگەن.
• چەتئەللەردىكى تەمىنلەش يېتەرلىك ئەمەس: ياۋروپا ۋە ئامېرىكىدا خام نېفىتتىكى كۈكىرت مىقدارى يۇقىرى بولغاچقا، تۆۋەن كۈكىرتلىك كوكىس ئىشلەپچىقىرىش چەكلىك بولۇپ، ئىمپورتقا تايىنىشنىڭ داۋاملىق يۇقىرى بولۇشىنى كەلتۈرۈپ چىقىرىدۇ.

3. سىياسەت تەرىپى: مۇھىت ۋە سودا سىياسەتلىرىنىڭ قوش چەكلىمىسى

• مۇھىت ئىشلەپچىقىرىش چەكلىمىسى: تۆۋەن كۈكۈرتلۈك نېفىت كوكىسىغا (كۈكۈرت مىقدارى <0.5%) بولغان ئېھتىياج مۇھىت ئۆلچىمىگە ئۇيغۇن بولغانلىقى ئۈچۈن ئېشىپ كەتتى، ئېلېكترولىتلىق ئاليۇمىن قاتارلىق يۇقىرى كاربونلۇق كەسىپلەر سىياسەت چەكلىمىسى ئاستىدا ئىشلەپچىقىرىشنى قىسقارتىشقا دۇچ كەلدى، بۇ بىۋاسىتە نېفىت كوكىسىغا بولغان ئېھتىياجغا تەسىر كۆرسەتتى.
• سودا سۈركىلىشى: خەلقئارا بازار ئېھتىياجىنىڭ ئاستىلىشى ياكى پۇل ئالماشتۇرۇش نىسبىتىنىڭ ئۆزگىرىشى ئىچكى باھاغا تەسىر كۆرسىتىشى مۇمكىن بولسىمۇ، 2025-يىلدىكى يېقىلغۇ مايى تاموژنا بېجىنى تەڭشەش مۇستەقىل نېفىت ئايرىش زاۋۇتلىرىنىڭ تەننەرخىنى بىۋاسىتە ئۆستۈرۈپ، تەمىنلەشنىڭ ئازىيىشىنىڭ ئاساسلىق ھەرىكەتلەندۈرگۈچ كۈچىگە ئايلاندى.

4. چىقىم تەرىپى: خام نېفىت باھاسىنىڭ ئۆزگىرىشىنىڭ يۆتكىلىشى

• چىقىمنى قوللاشنىڭ ئاجىزلىشى: برېنت خام نېفىتىنىڭ ئوتتۇرىچە باھاسى 2025-يىلى 67/باك بولۇپ، 2026-يىلى 51/باكقا چۈشۈشى مۇمكىن (EIA نىڭ مۆلچەرى)، بۇ نېفىت كوكىس باھاسىنىڭ ئۆسۈشىنى توسىدۇ.
• نېفىت ئايرىش زاۋۇتىنىڭ پايدا دىنامىكىسى: خام نېفىت باھاسى يۇقىرى بولغاندا، نېفىت ئايرىش زاۋۇتلىرى كېچىكىپ كوكىسلاش ئارقىلىق يېنىك نېفىت ئىشلەپچىقىرىشنى ئاشۇرۇپ، نېفىت كوكىسى تەمىناتىنى ئاشۇرىدۇ. ئەكسىچە، نېفىت كوكىسى پايدا قوشۇمچە قىممىتىگە ئايلىنىپ، باھانى قوللايدۇ.

III. كەلگۈسىدىكى خەۋپ-خەتەرلەر ۋە پۇرسەتلەر

1. زىيانلىق خەۋپلەر

• خەلقئارا نېفىت باھاسىنىڭ كۈتۈلمىگەندە تۆۋەنلىشى: ئەگەر برېنت خام نېفىتىنىڭ ئوتتۇرىچە باھاسى ھەر باك ئۈچۈن 50 دوللاردىن تۆۋەن بولسا، نېفىت كوكىسىنىڭ باھاسى تۆۋەنلىشى مۇمكىن.
• مۆلچەردىكىدىن تۆۋەنرەك تۆۋەن ئېقىم ئېھتىياجى: لىتىي ئىئون باتارېيە ئانود ماتېرىياللىرىنىڭ ئىشلەپچىقىرىش ئىقتىدارىنىڭ ئېشىپ كېتىشى ياكى ئېلېكترولىتلىق ئاليۇمىن ئىشلەپچىقىرىش مىقدارىنىڭ (كۈتۈلمىگەن دەرىجىدە ئېغىر دەرىجىدە) تۆۋەنلىشى ئېھتىياجنى تۆۋەنلىتىشى مۇمكىن.

2. ئۆرلەش خەۋپ-خەتىرى

• مۇستەقىل نېفىت ئايرىش زاۋۇتلىرىنىڭ ئىشلەپچىقىرىش مىقدارىنى تېخىمۇ ئازايتىش: ئەگەر شەندۇڭغا جايلاشقان مۇستەقىل نېفىت ئايرىش زاۋۇتلىرىنىڭ ئىشلەپچىقىرىش نىسبىتى %50 تىن تۆۋەن بولسا، تەمىنلەشنىڭ ئازىيىشى باھانىڭ ئۆرلىشىگە سەۋەب بولۇشى مۇمكىن.
• يېڭى ئېنېرگىيە ئېھتىياجى مۆلچەردىكىدىن كۈچلۈك: ئەگەر لىتىي ئىئون باتارېيە ئانود ماتېرىياللىرىنىڭ نىسبىتى %15 كە كۆتۈرۈلسە، يۇقىرى دەرىجىلىك نېفىت كوكىسىنىڭ باھاسى 4500 يۈەن/توننادىن ئېشىپ كېتىشى مۇمكىن.

IV. خۇلاسە: يۇقىرى ئۆزگىرىشچانلىق ئىچىدىكى قۇرۇلمىلىق پۇرسەتلەر

گرافىتلانغان نېفىت كوكس باھاسىنىڭ كېيىنكى ئىككى يىلدا يۇقىرى دەرىجىدە ئۆزگىرىشچان بولۇشى مۆلچەرلەنمەكتە، يېڭى ئېنېرگىيە ئېھتىياجى سەۋەبىدىن تۆۋەن كۈكۈرتلۈك كوكس ئاساسلىق ئېشىش قوزغاتقۇچ كۈچى بولۇپ قالىدۇ، ئوتتۇرا ۋە يۇقىرى كۈكۈرتلۈك كوكس ئەنئەنىۋى ساھەلەردىكى قارشى تەرەپلىك شامال سەۋەبىدىن چەكلىك ئېشىشنى كۆرىدۇ. مەبلەغ سالغۇچىلار تۆۋەندىكىلەرنى يېقىندىن كۆزىتىشى كېرەك:

• يېڭى ئېنېرگىيە ساھەسىدىكى تەرەققىياتلار (مەسىلەن، ئېلېكترلىك ئاپتوموبىل سېتىش، ئېنېرگىيە ساقلاش تۈرىنى يولغا قويۇش)؛
• دۆلەت ئىچىدىكى نېفىت ئايرىش زاۋۇتلىرىنىڭ ئىشلىتىش نىسبىتى (بولۇپمۇ مۇستەقىل نېفىت ئايرىش زاۋۇتلىرىغا تەسىر كۆرسىتىدىغان سىياسەت ئۆزگىرىشلىرى)؛
• خەلقئارا نېفىت باھاسىنىڭ ئۆزگىرىشى (تەننەرخنىڭ يۆتكىلىش تەسىرى)؛
• مۇھىت سىياسىتىنى ئىجرا قىلىشنىڭ كۈچلۈكلۈكى (تەمىنات ۋە ئېھتىياجنىڭ ھەر ئىككىسىگە تەسىر كۆرسىتىدۇ).

جۇڭگونىڭ «قوش كاربون» نىشانى ۋە ئېنېرگىيە ئۆزگىرىشى ئارقا كۆرۈنۈشىدە، گرافىتلاشتۇرۇلغان نېفىت كوكس بازىرى ئەنئەنىۋى يېقىلغۇدىن يېڭى ئېنېرگىيە ماتېرىياللىرىغا قۇرۇلمىلىق ئۆزگىرىشنى باشتىن كەچۈرمەكتە، تۆۋەن كۈكۈرتلۈك كوكسنىڭ كەمچىل بولۇشى ئۇزۇن مۇددەتلىك باھانىڭ مۇقىملىقىنى ساقلايدۇ.